گوارگام برای سلامتی مفید است یا مضر؟

گوارگام برای سلامتی مفید است یا مضر؟

گوارگام یا صمغ گوار یک افزودنی غذایی است که در بسیاری از مواد غذایی یافت می شود. اگرچه گوارگام فواید بسیاری دارد اما با عوارض جانبی منفی نیز همراه بوده و استفاده ی آن در برخی از محصولات ممنوع اعلام شده است. ما در این مقاله قصد داریم به مزایا و معایب گوارگام بپردازیم پس حتما ما را تا پایان از مطلب همراهی نمایید.

گوارگام چیست؟

گوارگام یا همان صمغ گوار که به عنوان گوران نیز شناخته می شود، یک پلی ساکارید گالاتومانان است که از حبوباتی به نام لوبیا گوار تهیه می شود که بیشتر در هند و پاکستان کشت می شود. این نوع پلی ساکارید مولکول‌های کربوهیدرات پیوندی است و از دو قند به نام‌ های مانوز و گالاکتوز تشکیل شده است. صمغ گوار معمولاً به شکل پودری سفید رنگ در بازار عرضه می شوند. گوارگام دارای خاصیت غلظت‌ دهندگی و پایدارکنندگی است، به همین خاطر در صنایع غذایی و دیگر صنایع کاربرد بسیار دارد. سازمان غذا و دارو (FDA) آن را به طور کلی برای مصرف در مقادیر مشخص در محصولات غذایی مختلف بی خطر می داند.

گوارگام در صنایع غذایی

گوارگام در کنار زانتان گام از پر استفاده‌ترین صمغ‌ ها برای تولید غذاها و خوراکی‌های فاقد گلوتن هستند. گوارگام در نانوایی و کیک ‌پزی باعث قوام آمدن خمیر می شود و خاصیت ارتجاعی را افزایش می دهد. این ترکیب به بهبود بافت خمیر و افزایش ماندگاری و طعم محصول پخته شده کمک می کند. این ماده باعث می شود کیک، نان و دیگر محصولات پختنی شده دیر تر بیات شوند و رطوبت را به خود جذب می کند.
گوارگام در محصولات لبنی از آب انداختن در شیر، ماست، کفیر و پنیرهای مایع جلوگیری می کند و باعث قوام آنها می شود. در بستنی ها به عنوان ثثبیت کننده اصلی عمل می کند و مانع از تشکیل کریستال ها درشت در این محصول میشود تا بافتی مناسب را فراهم کند و در پروسه چرخه ی ذوب و انجماد محصول پایدار بماند. در چاشنی‌ ها باعث افزایش قوام و حفظ ظاهر سس ها می شود. علاوه بر این محصولات غذایی، صمغ گوار در لوازم آرایشی، داروها، منسوجات و محصولات کاغذی نیز یافت می شود.

فواید گوارگام در سلامتی

کاهش وزن: از مهم ترین فواید گوارگام در سلامتی میتوان به کاهش وزن اشاره کرد.به طور کلی، گوارگام که نوعی فیبر است بدون هضم شدن در بدن حرکت می کند و ممکن است به افزایش سیری و کاهش اشتها کمک کند. در واقع، یک مطالعه نشان داد که خوردن 14 گرم فیبر اضافی در روز ممکن است منجر به کاهش 10 درصدی کالری مصرفی بشود.
کاهش کلسترول خون: از دیگر فواید گوارگام در سلامتی کاهش کلسترول می باشد. گوارگام فیبر به اسیدهای صفراوی در بدن شما متصل می شود و باعث دفع آنها و کاهش تعداد اسیدهای صفراوی در گردش می شود. این عمل موجب می شود کبد از کلسترول برای تولید اسیدهای صفراوی بیشتر استفاده کند که منجر به کاهش سطح کلسترول می شود. 
کاهش قند خون: بدلیل وجود فیبر محلول قدرت جذب قند خون را کاهش می دهد و منجر به کاهش سطح قند خون می شود. در یک مطالعه، افراد مبتلا به دیابت 4 بار در روز به مدت 6 هفته آدامس گوارگام مصرف کردند. این فیبر علاوه بر افزایش کلسترول HDL (کلسترول خوب)، تری گلیسیرید را کاهش می دهد.
سلامت دستگاه گوارش: از آنجایی که گوارگام دارای فیبر مفید بسیاری می باشد به حرکت مواد در روده ی کوچک کمک می کند و از بروز یبوست جلوگیری می کند. گوارگام پاسخ قند خون به غذا را کاهش می دهد و این باعث می شود التهاب گوارشی کاهش یابد. علاوه بر این، ممکن است با ترویج رشد باکتری های خوب و کاهش رشد باکتری های مضر در روده، به عنوان یک پری بیوتیک عمل کند. گوارام به کاهش گاز های معده و نفخ نیز کمک بسیاری می کند.

تاثیر گوارگام در کاهش وزن

 ۱. افزایش احساس سیری (Satiation)

گوارگام هنگام تماس با آب، حجیم و ژل‌مانند می‌شود. این خاصیت باعث می‌شود در معده فضا بگیرد و احساس سیری طولانی‌تری ایجاد کند.

در نتیجه فرد دیرتر گرسنه می‌شود و در وعده‌های غذایی بعدی کمتر غذا مصرف می‌کند.
 

• برخی مطالعات نشان داده‌اند که مصرف گوارگام قبل از وعده غذایی می‌تواند تا ۲۰٪ کالری دریافتی آن وعده را کاهش دهد.
   

 ۲. کاهش جذب چربی و کربوهیدرات

گوارگام با تبدیل شدن به ژل در روده، سرعت جذب مواد مغذی از جمله چربی و قند را کاهش می‌دهد.

در نتیجه باعث افزایش تدریجی قند خون می‌شود (جلوگیری از پیک انسولین) و ذخیره چربی را کاهش می‌دهد.
 

• این ویژگی به‌خصوص برای افراد دارای دیابت نوع ۲ یا مقاومت به انسولین مفید است.
   

 ۳. بهبود عملکرد روده و کاهش یبوست

به‌عنوان فیبر محلول، گوارگام با تغذیه باکتری‌های مفید روده به تعادل میکروبیوم کمک می‌کند.

• بنابراین بهبود هضم و دفع، کاهش نفخ و یبوست، که گاهی در رژیم‌های کاهش وزن مشاهده می‌شود.
   

• همچنین برخی تحقیقات نشان می‌دهند که میکروبیوم روده نقش مهمی در تنظیم وزن و اشتها دارد.
   

 ۴. تنظیم قند خون

با کاهش سرعت جذب گلوکز، گوارگام به تعادل قند خون کمک می‌کند.

نتیجه: کاهش ترشح انسولین، که از جمله عوامل مؤثر در ذخیره چربی در بدن است.
 

• انسولین کمتر = چربی‌سازی کمتر.
   

 ۵. کاهش شاخص گلیسمی غذاها

افزودن گوارگام به غذا (مثلاً در نان یا نوشیدنی) می‌تواند شاخص گلیسمی آن را کاهش دهد.

• بنابراین کمک به حفظ سطح انرژی ثابت، بدون نوسانات شدید قند خون که معمولاً منجر به گرسنگی و پرخوری می‌شوند را باعث می شود.
   

نکات مهم و احتیاط‌ها

مضرات استفاده ی زیاد گوارگام

استفاده  از قرص های لاغری گوارگام در سال 1990 باعث ایجاد مشکلات جدی از جمله انسداد مری و روده کوچک و در برخی موارد حتی مرگ شد. این عوارض جانبی خطرناک در نهایت باعث شد FDA استفاده از گواگام را در محصولات کاهش وزن ممنوع کند. برخی از مطالعات هیچ عارضه جانبی قابل توجهی با دوزهای تا 15 گرم پیدا نکرده اند. با این حال، برخی از عوارض جانبی شامل علائم گوارشی خفیف مانند گاز، اسهال، نفخ، و گرفتگی عضلات می شود.
همراهان گرامی به منظور خرید گوارگام میتوانید به سایت "بازار نانو" مراجعه فرمایید.